Paniek in Europese Commissie

24 uur Poker om Niki

Niki, de Oostenrijkse Airline die een onderdeel was van het failliete Air Berlin, is nu zelf in faling gegaan. Dat is het resultaat van 24 uur gokken, voornamelijk door EU politici die hun hand overspeelden. Dit is het verhaal van een dramatische 24 uur, die uiteindelijk geleid hebben tot wat niemand wilde: vliegtuigen op het tarmac, klanten in paniek in het buitenland, reizigers die hun vakantieplannen in gevaar zien komen.

 “If you are playing a poker game and you look around the table and you can’t see who the sucker is, it’s you.” (Paul Newman)

 December 2016: alles was nog mogelijk.

De Europese Commissie heeft een actieve rol menen te moeten spelen in de afwikkeling van het faillissement van Air Berlin. Met name de mogelijke dominatie van één speler – in dit geval Lufthansa- op de Duitse, Oostenrijkse en Zwitserse markten was een “zorg” van de Europese Commissie. De Duitse markt is al meer dan een jaar in consolidatiefase: exact één jaar geleden liep een ver gevorderd plan om via een joint venture tussen TUI Fly en Etihad, Niki te integreren binnen TUI Fly. Dat plan werd op het laatste moment afgeblazen.

 Dat was vorig jaar, en ondertussen is Air Berlin failliet gegaan.

 Vanaf het begin had Lufthansa aangegeven, erg ver te willen gaan in creativiteit en flexibiliteit om grote delen van het vroegere Air Berlin over te nemen. De reden hiervoor is duidelijk: Lufthansa heeft met Eurowings een mega-project in de steigers, een pan Europese en zelfs transatlantische hybride airline, die met de combinatie van een lage kostenstructuur, een groot volume en flexibele pricing de Lufthansa Group moet toelaten om een strategisch en succesvol antwoord te geven op de uitdagingen vanuit de low cost en de Golf hoek. Snelle groei is hierbij cruciaal. De vliegtuigen, de ervaren crews en de slots die bij de crash van Air Berlin vrijkwamen, leken een uitzonderlijke kans.

En toen begon het pokerspel. Vandaar het citaat van Paul Newman, aan het begin van dit artikel.

Eerste slag wordt thuisgehaald door easyJet

De EC zou tegen 21 December uitsluitsel geven over een mogelijk groen licht in verband met de overname plannen door Lufthansa van Niki. Maar het eindspel begon negen dagen eerder. Op 12 December gaf de Europese Commissie haar toestemming voor de overname van 25 Air Berlin vliegtuigen door easyJet, met personeel en slots. Dit werd aanzien als ongevaarlijk voor de concurrentieverhoudingen, en goed voor de consument.

Op dringend verzoek: even gesprekje voeren, aub. 

 Later diezelfde dag, besloot de EC dat een eventuele overname van Niki door Lufthansa, wél gevaarlijk zou zijn voor de concurrentieverhoudingen, en –dus- slecht voor de consument. Men besloot toen vanuit Europa de laatste kaarten op tafel te gooien. IAG (de moedermaatschappij van British Airways) en Condor (onderdeel van Thomas Cook Group) werden gevraagd om gesprekken te houden met de curator van ex-Air Berlin, om mogelijkheden tot overname van Niki te bespreken. Deze gesprekken bleken vruchteloos.

Niki in problemen, en één koper: wat nu? 

 Al snel kwam de waarschuwing vanuit de financiële partners van Niki, dat de airline zeer snel in liquiditeitsproblemen aan het geraken was, en dat een oplossing binnen de volgende uren moest gevonden worden.

 Het valt te noteren, dat Lufthansa hun bod op overname tegen dan al aanzienlijk versoepeld had, en met name bereid zou geweest zijn om zich te focussen op de vliegtuigen en minder op de slots.

Boodschap van Europa aan Lufthansa: stop er maar mee.

 Toch meende de Europese Commissie te moeten oordelen dat een eventuele overname van de 81 vliegtuigen van Niki moest aanzien worden als “een duidelijk risico voor Oostenrijkse, Zwitserse en Duitse consumenten en voor de concurrentie in de luchtvaart.” Lufthansa kreeg te horen dat het oordeel met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid die richting zou uitgaan, en trok zich terug als potentiële koper. Let wel: op dat moment was Lufthansa overgebleven als de enige overname kandidaat. Gelet op het voorgaande, wist de Europese Commissie dus voor 100% zeker dat deze beslissing zou leiden tot een stopzetting van de activiteiten van Niki.

Resultaat: iedereen verliest

Dit gebeurde ook: eergisteren steeg geen enkele Niki vlucht meer op. Tour operators en andere airlines schoten in actie om gestrande passagiers naar huis te brengen, en om de geboekte klanten te kunnen verzekeren dat hun vakantie alsnog zou doorgaan. Geen eenvoudige opdracht, zo vlak voor de kerstpiek.

 Heel deze warboel laat toch een rare smaak achter in de mond van deze commentator. Het ziet er naar uit dat de Europese politiek in heel dit pokerspel, ervan uit ging dat de politici de belangrijkste spelers waren, en dat zij zowiezo de beste kaarten hadden: ze kunnen immers deals blokkeren, en andere deals laten doorgaan. Vandaag is de grote winnaar easyJet. En de grote verliezers zijn de klanten die een Niki vlucht geboekt hadden. En de Europese politici? Herlees het citaat van Paul Newman, en trek uw eigen conclusies.

 

 

 

15/12/2017 - door Jan Peeters

reactie(s)

Jan Peeters
15/12/2017 - G.W Pennings
Interessant en goed geschreven stuk!! Maar jammer dat mijn geld weg is!
Jan Peeters
30/12/2017 - johan Goris
Wij hebben op 25 april '17 een vlucht geboekt voor een retourvlucht van NIKI airlines naar Tenerife voor de paasvakantie. (April '18) Zijn deze tickets nog geldig? Wie of wat kunnen wij contacteren?

Reageer