Waarom deze “dreiging” vooral een kans is om onze sector structureel sterker te maken
Het is weer prijs deze week. De krantenkoppen vlogen ons om de oren: “Komt uw vliegvakantie in gevaar?” Het soort vraag dat vooral bedoeld is om geklikt te worden, minder om begrepen te worden. En ja, er is spanning op de energiemarkten. Ja, de situatie in het Midden-Oosten is ernstig. Maar neen, paniek is geen strategie – en al zeker geen beleid.
Laat ons beginnen met wat wél klopt: Europa is kwetsbaar. We importeren een aanzienlijk deel van onze kerosine en de aanvoerketen is gevoelig voor geopolitieke schokken. Dat is geen nieuw verhaal. Wat de huidige situatie vooral blootlegt, is iets anders: hoe weinig zicht we hebben op onze eigen voorraden en stromen. En precies daar zit de echte hefboom.
Ik zie in deze crisis geen doemscenario, maar een wake-upcall. Uiteraard stellen we ons de vraag of er tijdelijk verstoringen komen. Maar belangrijker is hoe we vermijden dat die systemisch worden. Hoe organiseren we ons beter? Hoe zorgen we voor transparantie in voorraden? Hoe versterken we de samenwerking tussen luchthavens, airlines en beleidsmakers?
Er zijn trouwens ook geruststellende signalen. Vandaag is er géén sprake van tekorten. Brussels Airport draait normaal, mede dankzij de aansluiting op het NAVO-pijpleidingsysteem – een stille troef die plots erg strategisch blijkt. Veel luchtvaartmaatschappijen hebben zich bovendien financieel ingedekt tegen prijsstijgingen. En ja, er liggen noodplannen klaar. Dat is geen zwakte, dat is professioneel beheer.
Meer nog: dit soort situaties versnelt vaak positieve evoluties. Denk aan efficiëntere vlootkeuzes – oudere, minder zuinige toestellen verdwijnen sneller uit roulatie. Denk aan een hernieuwde focus op Europese raffinagecapaciteit. Want laten we eerlijk zijn: als die de voorbije jaren is afgebouwd, mogen we nu niet verbaasd zijn dat de afhankelijkheid groeit.
Dus nee, de vliegvakantie staat niet plots op losse schroeven. Maar deze crisis herinnert ons wel aan iets essentieels: mobiliteit is geen vanzelfsprekendheid. Het is een systeem dat onderhoud, visie en samenwerking vraagt.
Misschien moeten we de vraag dus anders stellen. Niet: “Komt uw vakantie in gevaar?” Maar: “Hoe maken we de Europese (en wereldwijde) mobiliteit minder kwetsbaar voor geopolitiek?”
Dat lijkt mij een pak relevanter. En eerlijk gezegd ook een pak interessanter.